Pierwsze wzmianki na temat zaburzenia od\u017cywiania jakim jest zesp\u00f3\u0142 jedzenia nocnego (NES) pojawi\u0142y si\u0119 ju\u017c w 1955 r. Stunkard, Grace i Wolff pracowali z grup\u0105 oty\u0142ych pacjent\u00f3w. Badacze zaobserwowali, \u017ce niekt\u00f3rzy z ich podopiecznych budz\u0105 si\u0119 w nocy odczuwaj\u0105c przymus zaspokojenia potrzeby jedzenia. R\u00f3wnocze\u015bnie narzekali oni na niesatysfakcjonuj\u0105c\u0105 utrat\u0119 masy cia\u0142a. Od tych pierwszych spostrze\u017ce\u0144 dotycz\u0105cych NES min\u0119\u0142o ju\u017c ponad p\u00f3\u0142 wieku, ale dopiero w ci\u0105gu ostatnich kilku lat znacz\u0105co wzros\u0142a liczba naukowych publikacji dotycz\u0105cych tego zjawiska.<\/p>\n\n\n\n
Jakie s\u0105 kryteria rozpoznania NES?<\/p>\n\n\n\n
W 2008 r. odby\u0142a si\u0119 mi\u0119dzynarodowa konferencja po\u015bwi\u0119cona tematyce zespo\u0142u jedzenia nocnego. Eksperci z ca\u0142ego \u015bwiata zajmuj\u0105cy si\u0119 tym obszarem starali si\u0119 wsp\u00f3lnie wypracowa\u0107 kryteria, kt\u00f3re mog\u0142yby s\u0142u\u017cy\u0107 rozpoznaniu NES. W artykule z 2010 r. Allison i in. zaproponowali, by za najwa\u017cniejszy wska\u017anik uzna\u0107 czy osoba spo\u017cywa zwi\u0119kszon\u0105 ilo\u015b\u0107 produkt\u00f3w spo\u017cywczych wieczorem b\u0105d\u017a w nocy (co najmniej 25% kalorii przyjmowanych w ci\u0105gu dnia spo\u017cywanych jest po kolacji) oraz czy w ci\u0105gu tygodnia wyst\u0119puj\u0105 u niej co najmniej dwa epizody nocnego jedzenia.<\/p>\n\n\n\n
Ponadto, zdaniem specjalist\u00f3w, jednostka powinna by\u0107 \u015bwiadoma epizod\u00f3w nocnego i wieczornego objadania si\u0119. Warto wzi\u0105\u0107 te\u017c pod uwag\u0119, czy u osoby wyst\u0119puj\u0105 cho\u0107 trzy z nast\u0119puj\u0105cych w\u0142a\u015bciwo\u015bci: niech\u0119\u0107 do spo\u017cywania posi\u0142k\u00f3w rano lub pomijanie \u015bniadania przynajmniej cztery razy w ci\u0105gu tygodnia, silna potrzeba jedzenia mi\u0119dzy kolacj\u0105 a snem lub w ci\u0105gu nocy, zaburzenia snu (problemy z za\u015bni\u0119ciem lub przerywany sen) wyst\u0119puj\u0105ce cztery razy w tygodniu lub wi\u0119cej, przekonanie o konieczno\u015bci spo\u017cycia posi\u0142ku by m\u00f3c zasn\u0105\u0107, dominuj\u0105ce uczucie przygn\u0119bienia lub pogarszanie si\u0119 nastroju pod koniec dnia. Ostatnie trzy kryteria, na kt\u00f3re zdaniem ekspert\u00f3w warto zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 przy pr\u00f3bie rozpoznania tego zespo\u0142u to zwi\u0105zek zaburzenia z odczuwaniem niepokoju lub negatywnym wp\u0142ywem na funkcjonowanie jednostki, wyst\u0119powanie wskazanych zachowa\u0144 przez co najmniej trzy miesi\u0105ce oraz to, \u017ce zaburzenie nie jest wynikiem uzale\u017cnienia od substancji psychoaktywnych lub wyst\u0119powania u osoby innego zaburzenia psychicznego.<\/p>\n\n\n\n
Kogo mo\u017ce dotkn\u0105\u0107 NES?<\/p>\n\n\n\n
Szacuje si\u0119, \u017ce w populacji og\u00f3lnej 1,5 \u2013 1,6% os\u00f3b spe\u0142nia kryteria zespo\u0142u jedzenia nocnego. Wiele bada\u0144 wskazuje, \u017ce odsetek os\u00f3b cierpi\u0105cych z powodu zespo\u0142u jedzenia nocnego jest znacznie wy\u017cszy w grupach os\u00f3b oty\u0142ych i wynosi 9%. W przypadku oty\u0142o\u015bci trzeciego stopnia m\u00f3wi si\u0119 tu nawet o 51-64% pacjent\u00f3w zmagaj\u0105cych si\u0119 z NES! Ponadto doniesienia naukowe wskazuj\u0105, \u017ce osoby, kt\u00f3re regularnie podjadaj\u0105 w nocy z biegiem czasu przybieraj\u0105 na wadze wi\u0119cej ni\u017c ci, kt\u00f3rzy tego nie robi\u0105. Wydaje si\u0119, \u017ce tak\u017ce pacjenci z depresj\u0105 cz\u0119\u015bciej borykaj\u0105 si\u0119 z problemem jedzenia nocnego \u2013 jednak\u017ce badania nie znalaz\u0142y jeszcze odpowiedzi na pytanie, czy depresja jest przyczyn\u0105, skutkiem a mo\u017ce jedn\u0105 z w\u0142a\u015bciwo\u015bci NES?<\/p>\n\n\n\n
Etiologia omawianego zaburzenia nie zosta\u0142a do ko\u0144ca wyja\u015bniona. Mo\u017cliwe, \u017ce zesp\u00f3\u0142 jedzenia nocnego ma pod\u0142o\u017ce genetyczne. Prawdopodobnie te\u017c zaburzenia snu sprzyjaj\u0105 wyst\u0105pieniu NES \u2013 chodzi przede wszystkim o takie dolegliwo\u015bci, jak: zesp\u00f3\u0142 niespokojnych n\u00f3g, obturacyjny bezdech senny, zesp\u00f3\u0142 okresowych ruch\u00f3w ko\u0144czyn, a tak\u017ce objawy wyst\u0119puj\u0105ce po odstawieniu alkoholu, kawy, papieros\u00f3w i opiat\u00f3w. Wykazano te\u017c zwi\u0105zek mi\u0119dzy wyst\u0119powaniem NES, a nadmiernym nara\u017ceniem na stres.<\/p>\n\n\n\n
Diagnoza i leczenie.<\/p>\n\n\n\n
Poniewa\u017c zesp\u00f3\u0142 jedzenia nocnego nie jest jeszcze dobrze opisanym zjawiskiem, wci\u0105\u017c trwaj\u0105 poszukiwania skutecznych metod leczenia tego zaburzenia \u2013 zar\u00f3wno farmakologicznych, jak i za pomoc\u0105 terapii nielekowej. Pierwszym krokiem jest na pewno w\u0142a\u015bciwa diagnoza. Poniewa\u017c wielu chorych wstydzi si\u0119 nocnego objadania ogromne znaczenie ma du\u017ca czujno\u015b\u0107 lekarzy i specjalist\u00f3w maj\u0105cych kontakt z pacjentem.<\/p>\n\n\n\n
Autor: Katarzyna Pilarczyk<\/em><\/p>\n\n\n\n \u0179r\u00f3d\u0142a:<\/em><\/p>\n\n\n\n Allison, K. C., Lundgren, D. J., Moore, R. H., O\u2019Reardon, J. P., Stunkard, A. J., Cognitive Behavior Therapy for Night Eating Syndrome. A Pilot Study, American Journal of Psychotherapy 2010, t. 64, nr 1<\/em><\/p>\n\n\n\n Allison, K. C., Lundgren, D. J., O\u2019Reardon, J. P., Geliebter, A., Gluck, M. E., Vinai, P., Mitchell, J. E., Schenck, C. H., Howell, M. J., Crow, S. J., Engel, S., Latzer, Y., Tzischinsky, O., Mahowald, M. W., Stunkard, A. J., Proposed Diagnostic Criteria for Night Eating Syndrome, International Journal of Eating Disorders 2010, 43, 241\u2013247<\/em><\/p>\n\n\n\n Jakuszkowiak, K., Cuba\u0142a, W. J., Zesp\u00f3\u0142 jedzenia nocnego \u2014 rozpowszechnienie, diagnoza i leczenie, Psychiatria 2004, tom 1, nr 2, 107\u2013111<\/em><\/p>\n\n\n\n Kucukgonsu, S., Tek, C., Bestepe, E., Musket, C., Guloksuz, S., Clinical Features of Night Eating Syndrome among Depressed Patients, European Eating Disorders Review 2014, 22, 102\u2013108<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Pierwsze wzmianki na temat zaburzenia od\u017cywiania jakim jest zesp\u00f3\u0142 jedzenia nocnego (NES) pojawi\u0142y si\u0119 ju\u017c w 1955 r. Stunkard, Grace i Wolff pracowali z grup\u0105 oty\u0142ych pacjent\u00f3w. Badacze zaobserwowali, \u017ce niekt\u00f3rzy z ich podopiecznych budz\u0105 si\u0119 w nocy odczuwaj\u0105c przymus zaspokojenia potrzeby jedzenia. R\u00f3wnocze\u015bnie narzekali oni na niesatysfakcjonuj\u0105c\u0105 utrat\u0119 masy cia\u0142a. Od tych pierwszych spostrze\u017ce\u0144 […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":537,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-536","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog"],"acf":[],"yoast_head":"\n